Cunaqabateyn mise gantaallo? Qorshaha cusub ee Trump ee Iran oo Khaliijka gelinaya laba daran mid dooro

DUBAI, August 25, 2026 — Dalalka Khaliijka ayaa wajahaya xaalad adag, kaddib markii Mareykanku uu u wareegay istaraatiijiyad cusub oo cadaadis dhaqaale iyo cunaqabateyn ah oo lagu doonayo in Iran lagu qasbo inay aqbasho shuruudaha Washington ee heshiis nabadeed.

Wasiirka Maaliyadda Mareykanka Scott Bessent ayaa Isniintii ku dhawaaqay olole cusub oo loogu magac daray “Operation Economic Outcast”, kaas oo lagu beegsanayo ilaha dhaqaale ee weli u haray Iran, iyadoo digniin loo diray bangiyada iyo shirkadaha sii wada ganacsiga Tehran.

Bessent ayaa tallaabooyinka cusub ku tilmaamay weerarkii dhaqaale ee ugu weynaa ee abid lagu qaado Iran, iyadoo cunaqabateyn lagu soo rogay 60 shirkadood, maraakiib iyo shaqsiyaad ku kala sugan Imaaraadka Carabta, Hong Kong, Shiinaha, Singapore iyo Switzerland, kuwaas oo Washington ku eedeysay inay fududeeyaan ganacsiga Iran.

Tallaabadan ayaa timid ku dhawaad lix bilood kaddib markii Mareykanka iyo Israel ay bilaabeen duqeymo iyo gantaallo ka dhan ah Iran. Washington ayaa hadda u muuqata inay doonayso inay cadaadis dhaqaale u adeegsato halkii ay ka sii wadi lahayd weerarro militari oo cusub. (Al Jazeera)

Hase yeeshee, dalalka Khaliijka ayaa ka cabsi qaba in cunaqabateynta cusub ay Iran ku riixdo inay kordhiso weerarrada ka dhanka ah saldhigyada Mareykanka iyo kaabayaasha tamarta ee gobolka.

Iran ayaa horay uga digtay dalalka deriska ah inay ku biiraan waxa Tehran ugu yeertay “dagaalka dhaqaale” ee Mareykanka, iyadoo sheegtay in haddii dalalkaasi taageeraan Washington, aysan “dhibic saliid ah” ka bixi doonin Gacanka Faaris iyo marin-biyoodka Hormuz.

Marinka Hormuz ayaa muhiim u ah dhaqaalaha caalamka, iyadoo qiyaastii shan meelood meel saliidda iyo gaaska dabiiciga ah ee dunida lagu dhoofiyo uu mara marin-biyoodkaasi xilliyada caadiga ah. Xiisadda Iran ayaa durba saameyn ku yeelatay isu-socodka maraakiibta iyo dhoofinta tamarta.

Imaaraadka Carabta ayaa qaaday tallaabo ka fog dalalka kale ee Khaliijka, isagoo toddobaadkii hore sheegay inuu joojinayo ganacsiga Iran. Abu Dhabi ayaa si gaar ah ugu nuglaaday weerarrada Iran intii uu socday dagaalka, waxaana sii xoogaystay xiriirka amni ee uu la leeyahay Washington iyo Israel.

Si kastaba, Sacuudi Carabiya, Qatar iyo Cumaan ayaan u muuqan inay doonayaan inay raacaan tallaabada Imaaraadka. Dalalkan ayaa danaynaya in la ilaaliyo waddooyinka diblomaasiyadda iyo xiriirka Tehran si loo yareeyo xiisadda loona helo xal dib loogu furo marin-biyoodka Hormuz.

Qatar ayaa si gaar ah uga walaacsan xaaladda, maadaama ay horay u wajahday saameyn dhaqaale oo ka dhalatay khalkhalka marinka Hormuz iyo weerarro lagu qaaday xarumaheeda gaaska dabiiciga ah. Doha sidoo kale waxay Iran la wadaagtaa gaas-dhuleed weyn, taas oo ka dhigaysa xiriir deggan oo ay la yeelato Tehran mid muhiim u ah danaha dhaqaale ee dalka.

Cumaan, oo muddo dheer dhexdhexaadin ka dhex waday Washington iyo Tehran, ayaa sidoo kale doonaysa inay sii ilaaliso xiriirka labada dhinac. Wasiirka Arrimaha Dibadda Cumaan ayaa booqday Tehran, iyadoo dadaallo diblomaasiyadeed lagu doonayo in labada dhinac dib loogu celiyo miiska wada-hadalka.

Sacuudi Carabiya ayaa iyaduna qaadatay siyaasad ka taxaddar badan. Riyadh ayaa dib u soo celisay xiriirkii diblomaasiyadeed ee Tehran sanadkii 2023, heshiiskaas oo Shiinuhu dhexdhexaadiyay, iyadoo hadda ka baqaysa in cadaadis dheeraad ah oo lagu saaro Iran uu keeni karo weerarro cusub oo ka dhan ah Boqortooyada ama maraakiibta xiriirka la leh Sacuudiga.

Falanqeeyayaasha ayaa sheegay in dalalka Khaliijka ay sidaas darteed wajahayaan laba doorasho oo adag: inay taageeraan ololaha dhaqaale ee Washington, taas oo laga yaabo inay keento jawaab celin militari oo Iran ah, ama inay ka fogaadaan cunaqabateynta oo ay sii wadaan dadaallada diblomaasiyadeed.

Ugu dambeyn, dalalka Khaliijka ayaa u muuqda inay doorbidayaan wada-hadal iyo diblomaasiyad halkii ay qaadi lahaayeen tallaabooyin sii kordhin kara dagaalka iyo xasillooni-darrada gobolka.

GAROWE ONLINE