Deni oo Gaalkacyo gaaray xilli Puntland adkeyneyso gacan-ku-haynta amniga

GAALKAYO, Soomaaliya — Madaxweynaha Puntland, Siciid Cabdullaahi Deni, ayaa gaaray magaalada Gaalkacyo, halkaas oo uu kulamo kula yeelanayo qaybaha bulshada, saraakiisha amniga iyo maamulka magaalada, iyadoo amniga iyo soo celinta kala dambeynta la filayo inay noqdaan qodobada ugu muhiimsan ee ajandihiisa.

Deni ayaa xalay ka safray caasimadda Puntland ee Garoowe, isaga oo u jihaystay Gaalkacyo. Safarka habeenkii ah ayaa muujinaya awoodda maamulka Puntland ee isu-socodka madaxda iyo saraakiisha sare ee magaalooyinka, xilli meelo kale oo Soomaaliya ah ay jiraan caqabado amni.

Inta uu ku sugan yahay Gaalkacyo, Deni ayaa sidoo kale lagu wadaa inuu dib u eego xaaladda maamulka gobolka Mudug iyo mashaariicda horumarineed ee ka socda gobolka, sida ay sheegeen mas’uuliyiin xog-ogaal u ah booqashada.

Booqashada Deni ayaa ku soo beegmaysa laba maalmood kadib dagaallo Gaalkacyo ku dhexmaray ciidamada Puntland iyo maleeshiyaad lala xiriiriyay dowladda federaalka Soomaaliya, kuwaas oo sii kordhiyay xiisadda u dhexeysa Puntland iyo dowladda federaalka ee fadhigeedu yahay Muqdisho, oo muddo xileedkeedu dhammaaday.

Dagaalka ayaa la xiriiray gacan-ku-haynta xarumo ciidan iyo kuwa amni oo ku yaalla magaalada. Ciidamada Puntland ayaa markii dambe la wareegay xarun ay horey u haysteen ciidamo lala xiriiriyay dowladda federaalka, taas oo sii xoojisay joogitaanka iyo gacan-ku-haynta Puntland ee Gaalkacyo, oo ku taalla xadka ay wadaagaan Puntland iyo Galmudug.

Xiisadda Gaalkacyo ayaa daba socotay dhacdo kale oo ka dhacday Boosaaso, oo ah magaalada ugu weyn ee ganacsiga Puntland, halkaas oo ciidamada Puntland ay dhowaan la wareegeen xaruntii hore ee Ciidanka PSF, iyagoo kala wareegay maleeshiyaad lagu eedeeyay inay xiriir la leeyihiin dowladda federaalka.

La wareegidda xarunta Boosaaso ayaa noqotay mid ka mid ah tallaabooyinkii ugu waaweynaa ee xiisadda muddada dheer ka dhex jirtay Puntland iyo dowladda federaalka, gaar ahaan muranka ku saabsan cidda gacanta ku haysa iyo cidda amar ka bixisa ciidamada amniga ee Puntland.

Ciidanka PSF ayaa muddooyinkii hore xuddun u ahaa khilaaf siyaasadeed iyo mid amni oo u dhexeeyay Madaxweyne Deni iyo kooxo loo arkayay inay taageero ka haystaan dowladda federaalka.

Saraakiisha Puntland ayaa hawlgallada uu ka sameeyay Gaalkacyo iyo Boosaaso ku tilmaamay dadaallo lagu xaqiijinayo in ciidamada iyo xarumaha amniga ay hoos yimaadaan maamulka gobolka, isla markaana lagu adkeynayo amniga iyo kala dambeynta.

Xiisadaha ayaa kusoo beegmaya iyadoo Puntland iyo dowladda federaalka ay weli isku khilaafsan yihiin arrimo ay ka mid yihiin wax-ka-beddelka dastuurka, doorashooyinka iyo awood-qaybsiga siyaasadeed iyo amni.

Booqashada Deni ee Gaalkacyo ayaa sidaas darteed si dhow loola socdaa, iyadoo laga filayo inuu qiimeeyo xaaladda amni, la kulmo bulshada iyo maamulka deegaanka, isla markaana xoojiyo gacan-ku-haynta Puntland ee hay’adaha amniga kaddib iska horimaadyadii dhowaan dhacay.

GAROWE ONLINE